| Imię i nazwisko:
|
Karolina Marciniak |
|
Temat wystapienia:
|
Matematyka jest drzwiami i kluczem do nauki, a co jest kluczem do matematyki? - Determinizm
językowy a wrodzone pojęcie liczby |
| Słowa kluczowe:
|
relacja język-poznanie, reprezentacja umysłowa, przetwarzanie liczb, pojęcie liczby, model
"Potrójnego Kodowania" |
| Streszczenie:
|
Oczywistym wydaje się, że zadziwiający poziom matematycznego rozwoju, jaki właśnie osiągnęliśmy, jest
unikatowym ludzkim osiągnięciem- specyficznym gatunkom, które zostały obdarzone językiem, zależnym od
kulturowej akumulacji. Jednak proste pojęcia będące podstawą matematyki, takie jak liczby, zbiory, przestrzeń,
odległość itd., wyrastają z samej architektury mózgu. Ewolucja wyposażyła nasze mózgi i mózgi innych zwierząt
w proste liczbowe mechanizmy. U zwierząt są one niezwykle ograniczone- liczbowe reprezentacje wraz ze wzrostem
liczebności stają się mniej dokładne, wykonywane operacje liczbowe ograniczają się tylko do tych
najprostszych. Zdolności oznaczania symbolicznego pozwoliły nam rozwinąć dokładną reprezentację umysłową
również dużych liczb, jak też algorytmy dokładnego liczenia. Dlatego, jak zauważają badacze poznania
liczbowego, „w dziedzinie kognitywistyki może nie być innego obszaru [niż obszar poznania liczbowego],
gdzie tak oczywistym jest , że język (np. werbalny system liczenia) wpływa na poznanie (np. umysłowa arytmetyka)“ (Beller & Bender,
2008). Celem referatu jest bliższe określenie formy, jaką przyjmuje to oddziaływanie w stosunku do
kszatałtowania się pojęcia liczby.
Przedstawię specyficzną rolę, jaka zostaje przydzielona językowi w podejściu Stanislawa Dehaene do poznania
liczbowego oraz korelaty anatomiczne „kodów liczbowych“ wyróżnionych w modelu „Potrójnego
Kodowania“ (Dehaene & Cohen, 1993).
Dla przybliżenia relacji między rozumowaniem arytmetycznym a językiem, ważne jest zrozumienie, jak dodają i
odejmują społeczności, których system językowy nie posiada słów reprezentujących liczbę lub posiada ich bardzo
ograniczony zakres, dlatego przedstawię wnioski opublikowanych do tej pory badań umiejętności arytmetycznych
członków plemion amazońskich Piraha Munduruku oraz dwóch grup językowych (Takia i Adzera ) z rejonu Papui
Nowej Gwinei.
Wreszcie przedstawię własne badania eksperymentalne w dziedzinie umysłowej reprezentacji liczbowej z
zadaniem manipulowania liczbowymi ułamkami. Liczni autorzy spekulują, że umysłowe przedstawianie ułamków
wymyka się daleko poza ramy intuicyjnego pojęcia liczby, gwarantowanego przez rdzenne systemy niewerbalnej
liczbowej wiedzy, dlatego proces ustanowienia ich symbolicznej reprezentacji wymaga wielu lat nauki i opiera
się na reprezentacji liczb naturalnych. Wyniki badań z udziałem dorosłych wydają się wnieść interesujący wkład
do tej dyskusji.
Debata na temat wzajemnych relacji języka i poznania liczbowego ważna jest nie tylko dla zrozumienia
pochodzenia matematyki i wyjaśnienia specyficznych zaburzeń liczenia, ale pozwala również przybliżyć możliwe
rozwiązania problemu czy i w jaki sposób język kształtuje nasze myśli.
|
| Zainteresowania:
|
neuropsychologia, psychologia poznawcza, psycholingwistyka
|
| Uczelnia:
|
Uniwersytet im. A. Mickiewicza |
| Status:
|
student |
|
|
|
|